Hooikoorts meer dan alleen pollen: Oorzaken en tips
(Door Louise van der Plas van Lift my Health in Katwijk)
De rol van histamine, immuunsysteem en leefstijl
Hooikoorts wordt vaak gezien als een simpele allergische reactie op pollen van bomen, grassen en kruiden. Toch ervaren veel mensen dat hun klachten niet altijd goed te verklaren zijn door pollen alleen.
Steeds vaker wordt duidelijk dat hooikoorts, ook wel allergische rhinitis genoemd, samenhangt met meerdere factoren, zoals histamine, het immuunsysteem en leefstijl.
Wat is hooikoorts?
Hooikoorts, ook wel allergische rhinitis genoemd, is een reactie van het immuunsysteem op stoffen zoals pollen. Het lichaam maakt hierbij histamine vrij, wat zorgt voor klachten zoals:
- niezen
- jeukende of tranende ogen
- een verstopte of juist loopneus
- druk op de bijholten
- vermoeidheid
De mate waarin iemand klachten ervaart, verschilt sterk per persoon.
Waarom reageert het lichaam zo heftig?
Niet iedereen reageert even sterk op pollen. Onderzoek laat zien dat meerdere factoren invloed kunnen hebben op hoe gevoelig het immuunsysteem reageert.
1. Histaminebelasting
Histamine speelt een centrale rol bij allergische reacties. Wanneer er relatief veel histamine aanwezig is, of wanneer de afbraak minder efficiënt verloopt, kunnen klachten sneller ontstaan of heviger zijn.
2. Darmgezondheid en immuunsysteem
De darmflora is nauw verbonden met het immuunsysteem. Een verstoorde balans in darmbacteriën kan invloed hebben op de manier waarop het lichaam reageert op prikkels van buitenaf.
3. Afbraak en verwerking in het lichaam
Naast aanmaak is ook de afbraak van histamine belangrijk. Enzymen zoals DAO (diamine oxidase) spelen hierin een rol. Verschillen in deze processen kunnen bijdragen aan gevoeligheid voor klachten.
4. Stress en het zenuwstelsel
Langdurige stress kan invloed hebben op het immuunsysteem. Onderzoek laat zien dat stress de balans in immuunreacties kan verstoren, waardoor het lichaam gevoeliger kan reageren op allergenen.
5. Laaggradige ontsteking
Een toestand van lichte, langdurige ontsteking in het lichaam kan ervoor zorgen dat het immuunsysteem sneller geactiveerd wordt. Dit kan de reactie op pollen versterken.
Waarom hooikoorts soms erger wordt
Veel mensen merken dat hun hooikoortsklachten in de loop van de jaren toenemen. Mogelijke verklaringen zijn:
- een veranderende immuunbalans
- verhoogde gevoeligheid voor histamine
- invloed van leefstijl en omgeving
- veranderingen in darmgezondheid
Wat kun je zelf doen bij hooikoorts?
Naast reguliere behandelingen kiezen sommige mensen ervoor om ook te kijken naar leefstijl en voeding ter ondersteuning van het lichaam. Denk bijvoorbeeld aan:
- onbewerkte, volwaardige voeding
- voldoende vitamines en mineralen
- aandacht voor darmgezondheid
- bewust omgaan met histaminerijke voeding
In de praktijk wordt vaak gezien dat het ondersteunen van deze basisfactoren kan bijdragen aan een betere balans in het lichaam.
Sommige voedingsstoffen en plantenextracten worden onderzocht op hun mogelijke rol bij het verminderen van allergische klachten, zoals vitamine C, quercetine en brandnetel.
Tot slot
Hooikoorts is voor veel mensen meer dan alleen een reactie op pollen. Het is een samenspel van het immuunsysteem, leefstijl en omgevingsfactoren.
Door breder te kijken naar mogelijke beïnvloedende factoren, kan er op een meer integrale manier met klachten worden omgegaan.
Bronnen
Bousquet J. et al. ARIA Guidelines for Allergic Rhinitis (2008–2020)
Maintz L, Novak N. Histamine and histamine intolerance. Am J Clin Nutr. 2007
Segerstrom SC, Miller GE. Psychological stress and the immune system. Psychol Bull. 2004
Belkaid Y, Hand TW. Role of the microbiota in immunity. Science. 2014
Pawankar R. et al. WAO White Book on Allergy. 2011
